يان خيلافەتا شەرعي يان ژي ئيزميحلالا عمومي

Article

                  بسم الله الرحمن الرحيم

س: - ﴿ ئەهلێ فەضلێ كو دناڤ وێ فرقێدەنە(ڤێ فرقا نەقەنجا) ژبۆنا وان ئەمێ چ بێژن؟ ئەوانا زلامني قەنجن﴾ هنك كەس هەنە ئەهلێ خوەدانە، بەس ئيجرائاتو فعلێن زۆردەستا ئەمرێ ديني ظەن دكن. دەرحەقێ ڤانا ئو وان زۆردەستێ كو وەك ئەهلێ ديانەتێ تێن ناسكرندە ئەمێ چ بێژن؟

ج: - ﴿گەلەك ئينسانێ قەنج هەنە، بظەننا قەنجيێ خەرابيێ دكن﴾

س: - ﴿ژقەنجيێ چەوا خەرابي چێدبە؟﴾ ما تشكي وەڕێ هەيە؟

ج: - ﴿كو مەرەڤ تشتێ موحال، تشتێ نە مومكن بخوازه مەرەڤ خەرابيێ بخوە دكه. كەسێ بنيەتا كو بفڕە خوە ژچياكي باڤێژە وێ پەرچە وەرچە ببە. چمكي تشتێ كو ڤانا دخوازن حكومەتك (ياني ئيدارەيەك) مەعصومە، حال ئەوە كو دڤي زەماني دە (نە حكومەت) شەخسەكيژي مەعصوم تونەيە، ئيژا حكومەتك كو تەمامێ زەڕڕەيێن وێ ژگونەهان هاتبن بەرهەڤكرن وێ چاوا مەعصومبە﴾

كو ئەم ئيدارا شەرعي دخوازن كەسێن دنيەوي (لائيك، سەكولاريست) ژوانترێ كو وێ حكومەتا شەرعي قەت خەطا نەكە ئو ژئينسانا خەطا قەبول ناكە. ژبەر ڤێ، ڤان كەسان ئيدارەيێن شەرعي ناخوازن، ئيدارەيێن دنيەوي (لائيك، دەموكراتيك، ئيستيبتداد) دخوازن.  ئەم نابێژن حكومەتەك، ئيدارەيەك لسەر ئەساسێن شورايا شەرعي هاتبە ئاڤاكرن مەعصومە، ئەم ڤێ ئيدديعايێ ناكن، چمكي حكومەت شەرعي و ئيسلامي بە ژي بێ خەطا نايێ تەحەييولكرن، ژبەشەر قصور و خەطا هر چێدبن.

﴿دێمەك ئا موهيم ئەوە كو قەنجيێن حكومەتێ ژ خەطايێن وێ بێتر بن، كو نە وەڕێبە ئيدارەيەك بێ گونەه ددنيايێدە نە مومكنە﴾ گەرەك ئەم چاڤێ خوە بەڕا ئيدارە و ئيدارەڤانێ بێ گنەه نەدن، چمكي ئێ وها تونەنە ﴿كەسێ كو لحكومەتەك بێ گونەه بگەڕە دنەظەرا مندە ئانارشيستە، چمكي –خودا نەكە- يەك ژڤانا حەزار سالي عمر بكە ئو كيژا شەكلێ حكومەتا مەشروع ببينەژي ديسا وێ پێ ڕازي نەبە﴾ ژبەر كو ئينسان و حكومەتێن بێ گونە تونەنە خەطايێن هەر حكومەتێ وێ ببينە ئو لهەممبەر دەركەڤە

﴿دنەتيجا ڤێ خيالا كو مەيلا وێ لسەر تەخريباتێ هەيەدە چ شەكلو صورەتێ ئيدارێ ببينە وێ لخەراكرناوێ بخەبتە﴾ ئيرۆ دعالەما ئيسلامێدە فكرا ئيفراط و تەفريطێ بونە جەرەيان ئو حوكوم دكن. جەرەيانێن ئيفراطي دبن ناڤێ (سەلەفيتيێ) دە، خاصتەن جەرەيانا داعش ژخوە پێڤە كەسي موسلمان نابينە ئو تو ئيدارێ قەبول ناكە، لخەراكرنا هەمي جەماعەت و پارتي و دەولەتان دخەبتە. ژئاليكيڤە ژي جەرەيانا كەماليستي و ماركسيستي و عرقپەرەستي و چەپگري ژي (وەك پ ك ك) دژمنانتيا ئيسلامێ دكن.

﴿ئەو چاغ ژونتوركێ كو دنەظەرا ڤانا دە خەرابن ژي ڤان كەسان مەلعون و ئانارشيست و فتنەكار دبينن. تشتێ كو ڤانا دخوازن بسبب محالە، نەتيجا وێ ژي تەڤلهەڤي و فەساديە﴾

س: - ﴿ئێ بەلكي ڤانا حالێ بەرێ دخوازن﴾

ج: - ﴿ئەزێ زوەڕە گوتنك كن بێژم، هون كارن وێ ئەزبەر ژي بكن: حالێ بەرێ محالە، يا حالێ نو يان ژي ئيزميحلال﴾ سيستەما ئيستيبدادێ ئو ديكتاتۆريا گەزەك ئيدي نازڤڕە، يان وێ شورايا شەرعي وەرە يان ژي هەمي سيستەمێن دي وێ هەلوەشن، وێ تەڤليهەڤي چێببە، يان خيلافەتا شەرعي يان ژي ئيزميحلالا عمومي

س: - ﴿عەجەبا پديشاهكي وەك عبدالحميد ئيدي وێ دەرنەكەڤە تەخت، ئيدي حالێ بەرێ وێ نەيێ؟﴾

ج: - ﴿عەجەبا ڤي كۆنێ وەيێ ڕەش پەرچە پەرچە ببە ئو بشەوتە ئو ئاريا وێ لبەر بايێ هەڕە گەلۆ ژوێ ئاريێ مەرەڤ كارە كۆنەكي چێكە ئو تێدە ڕونێ؟﴾

ڕەسولێ ئەكرەم صلى الله عليه وسلم گۆتيە حەتا قيامەتێ وێ دسەرێ ئوممەتا منڕە پێنج مەرحەلە دەرباس ببن: مەرحەلا نبوەتێ، مەرحەلا خيلافەتێ، مەرحەلا سەلطەنەتا گەزەك، مەرحەلا ديكتاتۆريا جەبەرروت ئو مەرحەلا خيلافەتا دو نبوەتێ. مەرحەلا سەلطەنەتا گەزەك و جەبەرروت ئيدي قەديا، ڤەگەڕا ببالڤە ئيدي نە ممكنە

س: - ﴿چما﴾ تو ممكن نابيني؟

ج: - ﴿چمكي بەرێ زهەزار كەسان دەه كەس تەنێ هشيار و هايداربون، ديسا ئيستيبدادێ بوێ قووەتا خوەيا بدەهشەت خوە لبەر وان نەگرت، هەلوەشيا. ئيژا ئيرۆ قووتا ئيستيبدادێ ژحەزاري داكەتيە يەكي، هشياري و هايداريا زهنان ژي ژيەكي دەركەتيە دەهان﴾ دەما ئيستيبداد بقووەتبو خوە نەگرت، ئيرو زەعيف كەتيە وێ چاوا ڕابە ئو حوكوم بكە

س: - ﴿مادەم ئيستيبداد هەوقاس تشكي خەرابە چما هەركەسي خوە پێ گرت؟﴾ چما دهەر مەسلەكو مەشرەبيدە ئيستيبداد هەبو؟

ج: - ﴿چمكي د تەحەككوما كێفيدە زەوقا فيرعەونتيا بێ ئوغر هەيە، تەحەككوم و هەوەسا نەمرودي هەيە﴾ ئيستيبداد گونەهەكيە بدەستێ دەولەتێ هاتيە ئجراكرن، دەما ڕێ لڤي گونەهي ڤەبو ئەنانيتا ئينسانا هات دەرەجا فيرعەونيەتێ، وەك نەمرود و فيرعەون ژ تەحەككومێ زەوق ستەندن

س: - ﴿بەس نها ژي گەلەك تشتێ خيلافێ شەرعێ تێن كرن﴾

ج: - ﴿ئەز دبێژم تشتێ موخالفێ شەريعەتێ موخالفێ مەشروطيەتێنەژي، تشتێ موخالفێ شەريعەتێ يان گونەهێن ئيدارەڤانانە، يان ژي بسبەب زەرورەتا دەولەتێ تێن كرن. ئەم فەرز بكن ئەڤ سياسەت موخالفي شەرعێيە، ديسا نەترسن، چمكي ژ شەريعەتێ تشتێ تەعەللوقي سياسەتێ دكن ژهەزاري يەكە، بئيهمالكرنا وي قسمي شەريعەت ئيهمال نابە﴾ شەريعەت نە سياسەت تەنێيە. د شەريعەتێ دە قسمێ هندكتر سياسەتە.

 

 

Di debarê nivîskar de

Têhev

27

Gotar

M. ‘Ebdussamed ‘Hilmî

  • سەرێ خوە ڕاكن بێژن تو ڕاست دبێژي ئو هون ژ گۆتنا ڤێ گۆتنێڕە دەيندارن سەرێ خوە ڕاكن بێژن تو ڕاست دبێژي ئو هون ژ گۆتنا ڤێ گۆتنێڕە دەيندارن
  • HEVPEYVÎNA CIVAKA KURDAN BI SEYDAYÊ BEDÎUZZEMAN RE
  • بهەركەسيڕە مەيلا دينێ ئيسلامێ پەيدا بويە
  • NÛRA DILAN JÎ NERMÎYÛ MERHEMET E
  • هەڤپەيڤينا جڤاكا كوردان بسەيدايێ بَدِيعُ الزَّماَنْڕَه
  • Î’layê Kelîmetullah Bi Pêşveçûnê Ve Girêdayı Ye
  • ئيعلايێ كەليمەت الله بپێشڤەچونێڤە گرێداييە
  • ئەم هاي ژخوە نەمان ئو مە ڕيعايەتا تەدبيران نەكر
  • Di Dinya Me Ya Îro De Înqîlabek Dunyewî û ‘Ecêb Heye
  • ددونيا مە يا ئيرۆ دە ئينقيلابەك دونيەوي ئو عەجێب هەيە
  • Wekhevbûnî Ne Di Fedl û Şerefê de...
  • وەكهەڤبوني نە دفەضلو شەرەفێدەيە، دحقوقدەيە
  • Hurriyeta Me Wê Bibe Fecra Sadıq Ji Bo ‘Alema Îslamê
  • حوڕيەتا مە وێ ببە فەجرا صادق ژبۆ عمومێ عالەما ئيسلامێ
  • Hurriyeta Ğeyrîmusliman Şu’bek Ji Hurriyeta Me Ye
  • حوڕيەتا غەيري مسلمان شوعبەك ژ حوڕيەتا مەيە
  • HURRIYET; XUSÛSIYETA ÎMANÊ YE
  • حوڕيەت؛ خصوصيەتا ئيمانێيە
  • Hurriyeta Li Hember Însan...
  • ڕەچەتا كوردان
  • Rafiziyê Huriyetê Kolê Nefsê Ne
  • ڕافزيێ هەرتشتي هەنە ئێ حوڕيەتێ ژي كۆلێ نەفسێنە
  • Yan Xîlafeta Şer’î Yan Jî Îzmîhlala ‘Umûmî
  • يان خيلافەتا شەرعي يان ژي ئيزميحلالا عمومي
  • Em Li Şerî’etê Xwedî Derkevin...
  • ڕەچەتا كوردان
  • Hevpeyvîna civaka Kurda Bi Seydayê Bedî’uzzeman re
  • Ê Berê Em Li Şerî’etê Xwedî Derkevin...
    Ê Li Pey Yan Xîlafeta Şer’î Yan Jî Îzmîhlala ‘Umûmî

    Şîroveyên ku tên nivîsandin ne nerîn û fikrên me ne û bi tu awayî me temsîl nakin. Berpirsiyarê şîroveyan kesên ku şîroveyê dike ye.